|
Tasarım ; bir ürünün tümü veya bir parçası veya üzerindeki süslemennin, çizgi, şekil, biçim , renk, doku , malzeme veya esneklik gibi insan duyuları ile algılanan çeşitli unsur veya özelliklerinin oluşturduğu bütün olarak tanımlanmaktadır.
Endüstriyel Tasarım Tesciliyle; ürünlerin dış görünüşleri koruma altına alınabilmektedir. Endüstriyel Tasarımlar Kanunuyla (554 Sayılı KHK) sadece tescilli tasarımlar korunmaktadır. Tescilsiz tasarımlar Türk Ticaret Kanunun Haksız Rekabet hükümlerine gore ve Fikir ve Sanat Eserleri Kanuna göre korunmaktadır.
TASARIM TESCİLİ YAPILACAK ÜRÜNLER
Endüstriyel yolla ve elle üretilen bütün ürünlerin dış görünümleri tasarım tesciliyle koruma altına alınabilmektedir. Örneğin; Ürünlerin ambalajları, ambalajların üzerindeki desenler, Kumaş desenleri, konfeksiyon ürünlerinin modelleri, Mobilyaların modelleri, Makinaların dizaynları, araçların dizaynları , araçların yedek parçaları tasarım tesciliyle koruma altına alınabilmektedir.
KORUMA SÜRESİ
Tescilli tasarımların koruma süresi başvuru tarihinden itibaren 5 yıldır. Bu sürenin beşer yıllık dönemler halinde yenilenmek üzere toplam 25 yıla kadar uzatılma imkanı mevcuttur.
TASARIM TESCİL ŞARTLARI
Tasarımların tescil edilebilmesi için YENİL OLMASI ve AYIRT EDİCİ NİTELİĞE sahip olması gerekmektedir.
YENİLİK
Bir tasarımın aynısı, başvuru veya rüchan tarihinden once DÜNYANIN HERHANGİ BİR YERİNDE kamuya sunulmamış ise o tasarım yeni kabul edilir. Ancak başvuru tarihinden önceki 12 ay içerisinde tasarımcı veya bu tasarımcının izin verdiği kişiler tarafından kamuya sunma veya bu kişilerin suistimali sonucu kamuya sunma YENİLİK ve AYIRT EDİCİ NİTELİK etkilenmez.
AYIRT EDİCİ NİTELİK
Bir tasarımın ayırt edici niteliğe sahip olması, bu tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenim ile herhangi bir tasarımın böyle bir kullanıcıda yarattığı genel izlenim arasında belirgin bir farklılık olması anlamındadır.
Ayırt edici niteliğin değerlendirilmesinde, birbileri ile kıyaslanan tasarımların ilke olarak farklılıklarından çok ortak özelliklerinin değerlendirilmesine ağırlık verilir ve tasarımcının tasarımı geliştirme açısından ne kadar seçenek özgürlüğüne sahip olduğu göz önüne alınır.
KORUMA KAPSAMINA GİRMEYEN TASARIMLAR
• Yenilik ve ayırt edicilik özelliği bulunmayan tasarımlar.
• Kamu düzeni ve genel ahlaka aykırı tasarımları
• Teknik Fonksiyonun gerçekleştirilmesinde, tasarımcıya tasarıma ilişkin özellik ve unsurlarda hiçbir seçenek özgürlüğü bırakmayan tasarımlar.
• Tasarlanan veya tasarımın uygulandığı ürünü , başka bir ürüne mekanik olarak monte edebilmek veya bağlayabilmek için ancak belirli biçim ve boyutlarda üretilebilen tasarımlar koruma kapsamı dışında tutulmaktadır.
|